banner
Przedawnienie (orzecznictwo)
Wyrok Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 25 marca 2004 roku, sygn. akt II Ca 189/04, niepublikowany

Racją istnienia instytucji przedawnienia jest jego funkcja gwarancyjna - przedawnienie stabilizuje stosunki prawne i gwarantuje ich pewność poprzez wykluczenie z obrotu roszczeń nie realizowanych przez określony czas. Dopuszczenie bowiem do możliwości realizowania roszczeń bez jakiegokolwiek ograniczenia temporalnego doprowadziłoby do sytuacji, w której strony pozostawałyby przez lata w niepewności co do swojej sytuacji prawnej. Przedawnienie gwarantuje, iż dłużnik przedawnionego roszczenia nie będzie musiał spełniać. Gwarancja ta nie jest bezwzględna, gdyż sąd może nie uwzględnić przedawnienia jeżeli uzna zarzut ten za czynienie z przysługującego dłużnikowi prawa użytku sprzecznego z zasadami współżycia społecznego, o których mowa w art. 5 kc.

Wyrok Sądu Rejonowego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2008 roku, sygn. akt II C 84/08, niepublikowany

Zgodnie z art. 6 kc ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Powód zaprzeczył twierdzeniom pozwanego, że nadciśnienie tętnicze jest chorobą tętnic i żył upośledzających krążenie. Na pozwanym zatem ciążył obowiązek wykazania, że schorzenie rozpoznane u ubezpieczone mieściło się w tej kategorii.

Wyrok Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej z dnia 11 grudnia 2008 roku, sygn. akt II Ca 533/08, niepublikowany

Stosownie do art. 819 § 1 k.c. roszczenia z umowy ubezpieczenia przedawniają się z upływem lat trzech. Bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne (art. 120 k.c.). W niniejszej sprawie roszczenie powoda stało się wymagalne w chwili wystąpienia zdarzenia objętego ubezpieczeniem, a więc w dniu 5 czerwca 2003 r., kiedy to samochód powoda został skradziony. Od tej daty rozpoczął się bieg przedawnienia roszczenia przeciwko pozwanemu o zapłatę świadczenia należnego z tytułu zawartej umowy auto-casco.

Zgodnie z art. 819 § 4 k.c. bieg przedawnienia roszczenia o świadczenie do zakładu ubezpieczeń przerywa się także przez zgłoszenie ubezpieczycielowi tego roszczenia lub przez zgłoszenie zdarzenia objętego ubezpieczeniem. Bieg przedawnienia rozpoczyna się na nowo od dnia, w którym zgłaszający roszczenie lub zdarzenie otrzymał na piśmie oświadczenie ubezpieczyciela o przyznaniu lub odmowie świadczenia. W rozpatrywanej sprawie zgłoszenie przez powoda pozwanemu zakładowi ubezpieczeń roszczenia przerwało bieg przedawnienia i bieg ten rozpoczął się na nowo od dnia otrzymania przez powoda pisma pozwanej z dnia 26 lipca 2004 r., w którym to piśmie pozwana ostatecznie odmówiła wypłaty odszkodowania. Biorąc pod uwagę datę pisma, powód musiał je otrzymać nie później niż w sierpniu 2004 r. Trzyletni termin przedawnienia z art. 819 § 1 k.c. upłynął więc najpóźniej z końcem sierpnia 2007 r. Pozew w niniejszej sprawie został wniesiony dopiero 3 stycznia 2008 r., a więc po upływie trzyletniego terminu przedawnienia. Roszczenie powoda o wypłacenie mu odszkodowania z tytułu kradzieży samochodu przedawniło się i w dacie wniesienia pozwu do sądu było ono już przedawnione.

Wyrok SN z dnia 7 listopada 2002 r., sygn. akt II CKN 975/00,niepublikowany

W przepisach art. 805 § 2 ust. 2 i art. 819 § 2 k.c. świadczenie zakładu ubezpieczeń, z punktu widzenia wymagalności określającej początek biegu przedawnienia roszczenia, zostało ujęte całościowo jako kwota przypadająca do zapłaty w ciągu pewnego okresu, a nie jako wielość świadczeń periodycznych.

Wyrok z dnia 14 lipca 1976 r. Sąd Najwyższy I CR 241/76 OSP 1977/7/133

Zawiadomienie zakładu ubezpieczeń o zajściu wypadku dokonane przez ubezpieczającego zgodnie z § 16 ust. 1 lit. b) ogólnych warunków ubezpieczeń następstw nieszczęśliwych wypadków nie jest równoznaczne ze zgłoszeniem roszczenia o świadczenia przez ubezpieczonego i nie przerywa ono biegu przedawnienia z art. 819 § 1 k.c. Za zgłoszenie roszczenia, które przerywa bieg przedawnienia (art. 819 § 2 k.c.), można uznać żądanie spełnienia świadczenia przez zakład ubezpieczeń, czyli żądanie wypłacenia należnej uprawnionemu kwoty pieniężnej, nie zaś zawiadomienie o zajściu nieszczęśliwego wypadku, nakładającego na zakład ubezpieczeń obowiązek świadczenia.

Wyrok z dnia 24 stycznia 2001 r. Sąd Najwyższy V CKN 189/00 OSNC 2001/7-8/115, Biul.SN 2001/4/16, Pr.Gosp. 2001/9/13, M.Prawn. 2001/10/547

Zakład ubezpieczeń nie odpowiada za skutki nieszczęśliwego wypadku, objęte ubezpieczeniem na podstawie ogólnych warunków ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków ogłoszonych zarządzeniem Prezesa Państwowego Zakładu Ubezpieczeń z dnia 17 stycznia 1990 r. w sprawie ogłoszenia ogólnych warunków ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków i zbioru taryf składek za to ubezpieczenie (M.P. Nr 7, poz. 53), które ujawniły się po upływie 24 miesięcy od dnia tego wypadku.

Wyrok z dnia 23 listopada 2004 r. sąd apelacyjny w Warszawie I ACa 198/04 Apel.-W-wa 2005/4/31, Wokanda 2006/2/37

Pozew zawierający świadome ograniczenie żądania nie przerywa biegu przedawnienia co do tej części roszczenia w znaczeniu materialnoprawnym, która pozostała poza żądaniem tego pozwu.

Wyrok z dnia 21 października 2004 r. sąd apelacyjny w Poznaniu I ACa 305/04 Wokanda 2006/1/35

Przepis § 4 art. 819 k.c. jest przepisem szczególnym w stosunku do § 2 art. 819 k.c., w którym wskazano ogólną regułę od kiedy rozpoczyna się bieg przedawnienia o świadczenie od zakładu ubezpieczeń.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 2009 r., sygn akt. V CSK 444/08, opubl. Lex nr 627255

Art. 819 § 4 k.c. rozróżnia materialną czynność, jaką jest zgłoszenie zakładowi ubezpieczeń roszczenia, od czynności faktycznej jaką jest zgłoszenie zdarzenia objętego ubezpieczeniem. Dokonanie tej drugiej czynności także przerywa bieg przedawnienia roszczeń wynikających ze zgłoszonego zdarzenia.

Odpowiedzialność przedsiębiorstw, które posługują się pojazdami mechanicznymi jako środkami transportu, jest oparta na art. 435 w zw. z art. 436 k.c. Artykuł 435 k.c. dotyczy bowiem wyłącznie przedsiębiorstw, które pełnią tyko funkcję komunikacyjną. Najem samochodu nie uzasadnia zastosowania art. 436 k.c. zdanie drugie.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 marca 2006 r., sygn. akt II CSK 123/05, opubl. M.Prawn. 2006/7/345

Przytoczony art. 819 § 3 k.c. związany z umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej reguluje wyłącznie przedawnienie roszczeń poszkodowanego skierowanych bezpośrednio do zakładu ubezpieczeń, który odpowiada za ubezpieczonego sprawcę. O istnieniu takiego roszczenia, określanego jako actio directa, przesądza od 1 stycznia 2004 r. treść art. 822 § 4 k.c., a wcześniej znajdowało ono oparcie w treści art. 8 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 59, poz. 344 ze zm.). Przepis art. 819 § 3 k.c. nie ma natomiast zastosowania, gdy sam ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej dochodzi świadczenia od zakładu ubezpieczeń. Art. 822 § 2 k.c., jak i pokrywający się z jego treścią poprzednio obowiązujący art. 822 k.c., nie ograniczają podmiotowego zakresu uprawnionych do otrzymania od ubezpieczyciela zapłaty jedynie do kręgu osób trzecich, z pominięciem ubezpieczającego (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 października 2003 r., sygn. akt IV CK 116/02, nie publ.). Dlatego roszczenie ubezpieczonej powodowej spółki, którego normatywną podstawą jest art. 805 i 822 § 1 k.c., nie jest roszczeniem regresowym, ale roszczeniem o świadczenie od zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 819 § 2 k.c., którego bieg trzyletniego terminu przedawnienia z art. 819 § 1 k.c. rozpoczyna się w dniu, w którym nastąpiło zdarzenie objęte ubezpieczeniem (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 września 2004 r., III CSK 372/03, nie publ. oraz z dnia 24 listopada 1970 r., II CR 679/70, OSNCP 1971, z 7-8, poz. 135).

Uchwała z dnia 10 listopada 2005 r. Sąd Najwyższy III CZP 83/05 OSNC 2006/9/147, Biul.SN 2005/11/6, Prok.i Pr. 2006/7-8/43

Roszczenie zakładu ubezpieczeń przeciwko kierującemu pojazdem mechanicznym, oparte na podstawie § 33 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1992 r. w sprawie ogólnych warunków obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów (Dz. U. Nr 96, poz. 475 ze zm.), ulega przedawnieniu w terminie wskazanym w art. 118 in fine k.c.


Szanowni Państwo zajmujemy się również odzyskiwaniem pieniędzy od nierzetelnych kontrahentów (osób fizycznych, firm).

Zobacz naszą inne stronę tutaj.